Konferencja: Metody ochrony lasu

„Niekonwencjonalne, biologiczne i biotechniczne metody ochrony lasu i możliwości ich wykorzystania w praktyce" były tematem konferencji naukowej, która zgromadziła ok. 70 specjalistów w Janowie Lubelskim w dniach 20-23 października. Celem spotkania było przedstawienie alternatywnych sposobów ochrony lasu wobec nowych wyzwań, m.in. restrykcyjnych przepisów Unii Europejskiej dotyczących dopuszczenia i stosowania środków chemicznych.

W spotkaniu, zorganizowanym przez Instytut Badawczy Leśnictwa oraz Komisję Zasobów Leśnych Polskiego Towarzystwa Leśnego przy współudziale RDLP w Lublinie, uczestniczyli naukowcy i praktycy: pracownicy zespołów ochrony lasu oraz wydziałów ochrony lasu z poszczególnych dyrekcji. Gościnnie wzięli w nim udział leśnicy i naukowcy z Litwy.

Zebranych powitał Adam Kornat, zastępca dyrektora RDLP w Lublinie. W swoim wystąpieniu przedstawił gospodarkę leśną i najważniejsze problemy przy jej realizacji na terenie dyrekcji lubelskiej.

W sesji poświęconej biologicznym metodom ochrony lasu prof. Henryk Malinowski z IBL dokonał przeglądu możliwości wykorzystania grzybów do zwalczania szkodliwych owadów. Spośród znanych ok. 300 gatunków tego typu grzybów w borach sosnowych dominują dwa gatunki, które można masowo rozmnażać na sztucznych pożywkach.

Dr hab. Jacek Hilszczański z IBL przedstawił wyniki doświadczeń nad zastosowaniem preparatu Botani Gard dla ograniczania populacji opiętka dwuplamkowego. Z kolei dr Alicja Sierpińska z IBL omówiła wyniki dwuletniej procedury testowania skuteczności Bovecolu, który ma mieć zastosowanie przy zwalczaniu pędraków w uprawach leśnych.

Teresa Stocka z IBL poświęciła swoje wystąpienie ograniczaniu chorób grzybowych w szkółkach leśnych. Prelegentka przedstawiła szeroki przegląd dozwolonych metod naturalnych, które powinny zastąpić stosowane dotychczas fungicydy, obecnie zabronione ze względu na certyfikację.

Agnieszka Hamera z SGGW przedstawiła wyniki badań biofungicydów stosowanych w ochronie przed zgorzelą siewek na stopień mikoryzacji sadzonek sosny. Badania wykazały najwyższą przydatność preparatów Bioczos oraz Sincocin.

Adam Majewski z Koppert Polska omówił preparaty produkowane przez tę firmę stosowane w biologicznej ochronie roślin, głównie w ogrodnictwie. Są to zarówno preparaty oparte na nicieniach, bazujące na metodach integracyjnych, bakteryjne (Dipel, Mycotol), jak i wirusowe (Modex, Copex).

Dr Anna Kreft z Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego przedstawiła wyniki kilkuletnich prac zespołu pod kierunkiem dr. hab. Henryka Skrzypka nad zastosowaniem entomopatogenicznych nicieni w biologicznych metodach zwalczania szkodników leśnych.

Obiecujące wyniki testowania nicieni do zwalczania larw szeliniaka sosnowca przedstawiła dr hab. Iwona Skrzecz z IBL. Ze względu na specyficzne warunki klimatyczne pokrywanie pniaków preparatem z nicieniami w czerwcu nie dało oczekiwanych efektów, ale eksperymenty przeprowadzone we wrześniu wykazały zadowalającą skuteczność.

W sugestywnym wystąpieniu pt. „Ochrona roślin bez chemii" prof. Kazimierz Wiech z Uniwersytetu Rolniczego w Krakowie zaprezentował szeroki przegląd naturalnych metod podnoszenia odporności roślin oraz eliminacji wpływu szkodliwych organizmów. Przykładami niechemicznych metod zwalczania agrofagów są: usuwanie gniazd zimowych oraz innych zimujących stadiów, usuwanie zmumifikowanych owoców, resztek roślin, wycinanie pędów zaatakowanych przez szkodniki i choroby, zbieranie złóż jaj i żerujących gąsienic, usuwanie porażonych tkanek.

Prof. Leszek Orlikowski z Instytutu Sadownictwa i Kwiaciarstwa przedstawił wyniki badań nad fitoftorozami w szkółkach.

Zamieranie drzewostanów górskich i problemy z ochroną przed szkodnikami wtórnymi wycinanego surowca były tematem dwóch wystąpień. W pierwszym dr hab. Wojciech Grodzki z IBL we współpracy z Grzegorzem Guzikiem z ZOL w Opolu i Mirosławem Nowakiem z RDLP w Katowicach testowali możliwości ograniczania liczebności kornika w stosach pozyskanego drewna ułożonych na legarach i przykrytych czarną folią. Drugi referat przedstawiony przez Grzegorza Guzika poświęcony był metodzie beztlenowego magazynowania drewna. Pozyskiwane drewno jest układane na gruncie na siatce ochronnej i leżącej na niej czarnej foli, po czym szczelnie przykrywane warstwą folii i siatki. Siatka uniemożliwia dostanie się gryzoni. Z takiego pakunku wysysane jest powietrze; po dwóch dniach nie ma w nim tlenu, a obecność konserwującego dwutlenku węgla pozwala na długotrwałe przechowywanie.

Podczas sesji terenowej uczestnicy konferencji zwiedzili obiekty przyrodnicze i zabytki kultury w Nadleśnictwie Janów Lubelski.

Dorota Zawadzka

Na zdjęciu: Grzegorz Guzik, kierownik ZOL z Opola, i Mirosław Nowak, naczelnik Wydziału Ochrony Lasu RDLP w Krakowie