Nauka poszła w las

Klupa służyła do pomiaru drzew; jest podobna do pierśnicy - rozciąganej po to, aby mierzyć średnicę pnia na wysokości piersi. Kiedyś używano także narzędzi do nacinania rowków, którymi spływała żywica. Dziś już nie żywicuje się drzew, ponieważ żywica sprowadzana z zagranicy jest tańsza. Używane obecnie w polskich lasach maszyny mają niewiele wspólnego z zabytkową maszynerią, jaką miłośnicy historii Nadleśnictwa Jabłonna prezentowali podczas lokalnego Festiwalu Nauki.

"Leśnictwo to moja pasja i moje życie. Jestem leśniczym i jest dla mnie oczywiste, że leśnictwo pełni ważną rolę w gospodarce. Ale pytanie o przyszłość tej branży jest właściwie pytaniem do społeczeństwa" - powiedziała PAP Bożena Filip z Nadleśnictwa Jabłonna.

W lesie naukę spotyka się na każdym kroku. Znajduje tu zastosowanie tyle gałęzi wiedzy, że można by z nich zbudować potężne drzewo. Instytut Badawczy Leśnictwa prowadzi badania nad problemami praktycznymi z zakresu botaniki, zoologii, rozwijana też wiedzę techniczną, a wyniki tych prac mają ułatwić gospodarowanie w lesie i usprawnić pracę leśników.

Tę pracę wykonują dziś także kobiety. Jak mówi Bożena Filip, do wykonywania zawodu leśniczego potrzebne jest wykształcenie techniczne i wiedza przyrodnicza. Na stoisku nadleśnictwa prezentowano kawałki drewna uszkodzonego przez owady. Leśnicy udowadniali, że po kształcie otworów i po tzw. trocince czyli tego, co sypie się z otworu, potrafią rozpoznać, jaki gatunek szkodnika zniszczył drzewo.

Lasy wokół Warszawy to liczne rezerwaty przyrody, w tym Kampinoski Park Narodowy. Zielony pierścień tworzą cztery nadleśnictwa: Chojnowa, Celestynowa, Drewnicy i Jabłonny. To w sumie ponad 48 tys hektarów Leśnego Kompleksu Promocyjnego, gdzie występuje wiele rzadkich gatunków zwierząt i roślin. Można tu na przykład spotkać łosie, dziki, borsuki i bociany czarne, wiciokrzew pomorski. Bagno Całowanie to największy na Mazowszu obszar podmokłych łąk, który wejdzie do europejskiej sieci Natura 2000.

Warszawskie lasy to również interesujący obiekt badań dla historyków. W Puszczy Słupeckiej polował król Jan III Sobieski. Między drzewami wyłaniają się cmentarze z I wojny światowej, stare bunkry i forty. W wiekowych pniach dotąd widoczne są odłamki bomb i pocisków, świadczących o tragicznych losach Warszawy i okolic podczas ostatniej wojny.

Geolodzy znajdą tu głazy narzutowe, pełne ręce pracy mają biolodzy, ekolodzy tworzący ścieżki ekologiczne. W Celestynowie powstaje nowoczesne Centrum Edukacji Leśnej. Wiele szlaków i obiektów turystycznych już dostosowano do potrzeb osób niepełnosprawnych.

Teren Nadleśnictwa Jabłonna z Zalewem Zegrzyńskim, Wisłą, Narwią i Wkrą to atrakcja turystyczna Warszawiaków. Bogactwo przyrody to tylko wspomnienie dawnej Puszczy Mazowieckiej, zniszczonej w procesach uprzemysłowienia, rozwoju komunikacji i intensywnego wyrębu lasów. Kolejne pokolenia leśników pomagają przyrodzie zabliźniać rany. Niebagatelną rolę w tej misji pełni szkółka leśna w Skierdach, gdzie rocznie hoduje się około 3,5 mln sadzonek drzew iglastych i liściastych.

Prócz, naukowców i popularyzatorów nauki, edukatorów i nauczycieli działających przy nadleśnictwach, w warszawskich lasach pełno jest oczywiście turystów. Bo też jest co oglądać, m.in. Twierdzę Modlin. Początkowo szwedzki król Karol Gustaw wybudował tu obóz warowny o zarysie gwiazdy czteroramiennej (Bugskansen). Obecnie jest to teren jednej z dwóch zachowanych twierdz rzecznych w Europie. Cennym zabytkiem jest także XVIII-wieczny pałac w Jabłonnej, gdzie od wielu lat jest organizowany lokalny Festiwal Nauki.KOL

PAP - Nauka w Polsce

agt/